Tại sao Meta được coi là rẻ mặc dù chi phí metaverse cao ngất?

Nghịch lý của sự dư thừa: Bài toán định giá của Meta

Meta Platforms (trước đây là Facebook Inc.) mang đến một nghịch lý thú vị cho các nhà đầu tư. Một mặt, đây là một gã khổng lồ công nghệ tạo ra lợi nhuận khổng lồ từ mảng kinh doanh quảng cáo, sở hữu hàng tỷ người dùng trên hệ sinh thái ứng dụng của mình. Mặt khác, công ty đang đổ những khoản tiền thiên văn vào một tầm nhìn đầy tham vọng nhưng chưa được kiểm chứng về metaverse, chịu khoản lỗ hàng tỷ đô la mỗi quý từ bộ phận Reality Labs. Bất chấp những khoản chi tiêu nặng nề này, một bộ phận đáng kể trong cộng đồng tài chính thường dán nhãn cổ phiếu của Meta là "rẻ". Việc hiểu được sự phân cực này đòi hỏi phải đi sâu vào cấu trúc tài chính, các ván cược chiến lược dài hạn và cách thị trường nhìn nhận giá trị tiềm năng trong tương lai, đặc biệt là trong nền kinh tế kỹ thuật số đang phát triển và lĩnh vực Web3.

Một gã khổng lồ tài chính làm nền tảng cho tham vọng

Về cốt lõi, Meta vận hành một trong những cỗ máy quảng cáo mạnh mẽ và có lợi nhuận cao nhất từng được tạo ra. Phân khúc "Họ ứng dụng" (Family of Apps - FoA), bao gồm Facebook, Instagram, WhatsApp và Messenger, tiếp tục là "con bò sữa" của công ty. Quy mô và hiệu quả tuyệt vời của phân khúc này là chìa khóa để hiểu về định giá của Meta:

• Thị phần thống trị: Meta nắm giữ một phần đáng kể thị trường quảng cáo kỹ thuật số toàn cầu, một minh chứng cho cơ sở người dùng khổng lồ và khả năng nhắm mục tiêu quảng cáo tinh vi.
• Hàng tỷ người dùng: Với hơn 3,98 tỷ người sử dụng ít nhất một trong các ứng dụng hàng tháng, Meta mang đến cho các nhà quảng cáo phạm vi tiếp cận vô song. Đối tượng rộng lớn và có mức độ tương tác cao này trực tiếp chuyển hóa thành doanh thu quảng cáo.
• Tăng trưởng doanh thu mạnh mẽ: Bất chấp quy mô đã bão hòa, phân khúc FoA vẫn liên tục mang lại mức tăng trưởng doanh thu ổn định, nhờ tăng tải lượng quảng cáo, cải thiện khả năng nhắm mục tiêu và mở rộng các định dạng mới như Reels.
• Tạo dòng tiền tự do (FCF): Mô hình kinh doanh của FoA vốn ít thâm dụng vốn và cực kỳ hiệu quả, tạo ra lượng dòng tiền tự do khổng lồ. FCF này chính là nguồn sống tài trợ cho các dự án đột phá (moonshot) của Meta như metaverse.

Khi các nhà phân tích đánh giá Meta, họ nhìn xa hơn những con số doanh thu thuần túy. Các chỉ số tài chính quan trọng thường làm nổi bật sự định giá thấp của nó so với khả năng kiếm tiền và triển vọng tăng trưởng. Các chỉ số như hệ số Giá trên Thu nhập (P/E), Giá trên Doanh thu (P/S) và Giá trị Doanh nghiệp trên EBITDA (EV/EBITDA) thường được so sánh với mức trung bình lịch sử của công ty, cũng như với các đối thủ trong nhóm FAANG (Apple, Amazon, Netflix, Google) và các cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn khác. Thông thường, các tỷ số của Meta xuất hiện ở mức thấp hơn, cho thấy thị trường chưa phản ánh đầy đủ lợi nhuận hiện tại hoặc tiềm năng tương lai của nó. Hơn nữa, các khoản đầu tư đáng kể vào Trí tuệ nhân tạo (AI) đang không ngừng cải thiện hiệu quả của các nền tảng quảng cáo, cá nhân hóa trải nghiệm người dùng và tối ưu hóa việc phân phối nội dung. Những tiến bộ AI này không chỉ là những ván cược tương lai; chúng trực tiếp củng cố hoạt động kinh doanh cốt lõi, làm cho cỗ máy quảng cáo trở nên mạnh mẽ và hiệu quả hơn bao giờ hết.

Canh bạc Metaverse: Một tầm nhìn tốn kém

Tương phản hoàn toàn với lợi nhuận của FoA là dòng tiền chi ra đáng kể từ bộ phận Reality Labs (RL) của Meta. Phân khúc này chịu trách nhiệm xây dựng metaverse – tầm nhìn dài hạn của Meta về thế hệ tiếp theo của internet, được đặc trưng bởi các không gian kỹ thuật số 3D nhập vai, nơi người dùng có thể tương tác, làm việc và giải trí dưới dạng avatar.

• Khoản lỗ hàng tỷ đô la liên tục: Reality Labs là gánh nặng liên tục đối với lợi nhuận chung của Meta, báo cáo lỗ hoạt động hàng tỷ đô la mỗi quý. Những khoản lỗ này chủ yếu do:
  • Nghiên cứu và Phát triển (R&D): Đầu tư mạnh mẽ vào phần cứng tiên tiến (kính thực tế ảo VR/AR như Quest) và các nền tảng phần mềm.
  • Thu hút nhân tài: Thuê các kỹ sư, nhà thiết kế và nhà nghiên cứu hàng đầu trong lĩnh vực tính toán không gian và AI.
  • Cơ sở hạ tầng: Xây dựng các công nghệ nền tảng và hệ sinh thái cần thiết cho một thế giới kỹ thuật số bền vững và nhập vai.
• Chi phí vốn (Capex) đáng kể: Tầm nhìn metaverse đòi hỏi chi phí vốn khổng lồ, không chỉ là chi phí vận hành. Điều này bao gồm chi phí sản xuất phần cứng, mở rộng trung tâm dữ liệu để hỗ trợ các môi trường ảo phức tạp và xây dựng các ngăn xếp công nghệ mới.
• Sự hoài nghi của nhà đầu tư và phản ứng thị trường: Quy mô khổng lồ của các khoản đầu tư này, cùng với thời gian dài để thu hồi vốn và tính chất đầu cơ của metaverse, trong lịch sử đã thúc đẩy sự hoài nghi của các nhà đầu tư. Năm 2022, cổ phiếu Meta đã trải qua một đợt sụt giảm đáng kể, một phần do lo ngại về các khoản đầu tư metaverse thua lỗ lớn ảnh hưởng đến lợi nhuận ròng và câu chuyện tăng trưởng tương lai. Nhiều người đặt câu hỏi về tính khả thi và sự chấp nhận rộng rãi của một thế giới ảo hoàn toàn nhập vai.

Tầm nhìn của Meta về metaverse rất tham vọng, hướng tới tạo ra một vũ trụ kỹ thuật số toàn diện, nơi thực tại vật lý và kỹ thuật số mờ nhạt dần. Điều này không chỉ liên quan đến phần cứng VR và AR mà còn cả các nền tảng xã hội (Horizon Worlds), nền kinh tế kỹ thuật số, công cụ dành cho nhà phát triển và trải nghiệm có khả năng tương tác. Chi phí liên quan đến một sự thay đổi nền tảng trong điện toán như vậy, về bản chất, là rất lớn.

Giải mã nhãn dán "Rẻ" giữa cơn "đốt tiền" cho Metaverse

Vậy, tại sao một số nhà đầu tư vẫn coi Meta là "rẻ" khi nó đang thua lỗ nặng nề vì metaverse? Câu trả lời nằm ở sự kết hợp giữa lợi nhuận hiện tại vô đối, khái niệm về "tính tùy chọn" (optionality) và niềm tin vào bản lĩnh chiến lược dài hạn của ban lãnh đạo.

Cỗ máy doanh thu quảng cáo mạnh mẽ

Mảng kinh doanh quảng cáo cốt lõi không chỉ có lãi; nó là một động cơ tự duy trì, có khả năng tài trợ cho các dự án R&D khổng lồ mà không cần vốn bên ngoài. Sự độc lập về tài chính này là một yếu tố khác biệt quan trọng.

• Tự tài trợ cho các dự án đột phá: Khả năng tạo ra hàng chục tỷ đô la dòng tiền tự do hàng năm từ phân khúc FoA đồng nghĩa với việc Meta có khả năng đầu tư mạnh vào metaverse. Điều này tương phản rõ rệt với các startup dựa vào vốn mạo hiểm hoặc nợ để tài trợ cho các dự án đầu cơ. Hoạt động kinh doanh cốt lõi đóng vai trò như một chốt chặn đáng tin cậy, giảm bớt một số rủi ro liên quan đến các ván cược dài hạn.
• Quy mô và Hiệu quả: Quy mô vận hành của công ty cho phép đạt được hiệu kinh tế theo quy mô đáng kể trong cơ sở hạ tầng, nghiên cứu và nhân tài. Thậm chí những cải tiến nhỏ trong việc nhắm mục tiêu quảng cáo hoặc mức độ tương tác cũng có thể chuyển hóa thành hàng tỷ đô la doanh thu bổ sung, củng cố thêm sức mạnh tài chính.

Tính tùy chọn: Một quyền chọn mua cho tương lai của điện toán

Có lẽ lập luận thuyết phục nhất cho việc Meta bị coi là định giá thấp là khái niệm "tính tùy chọn" (optionality). Đầu tư vào chiến lược metaverse của Meta tương tự như việc mua một quyền chọn mua (call option) dài hạn cho tương lai của điện toán.

• Quy mô thị trường tiềm năng: Nếu metaverse thực sự phát triển thành nền tảng điện toán lớn tiếp theo, các nhà phân tích ước tính nó có thể trở thành thị trường trị giá nhiều nghìn tỷ đô la. Chỉ cần chiếm được một phần nhỏ của thị trường này cũng có thể biện minh cho các khoản đầu tư hiện tại của Meta gấp nhiều lần. Tiềm năng tăng trưởng là vô cùng lớn, ngay cả khi xác suất là không chắc chắn.
• Tầm nhìn dài hạn của Zuckerberg: Mark Zuckerberg đã liên tục chứng minh sự sẵn lòng thực hiện các ván cược táo bạo, dài hạn và mang lại kết quả nhiều năm sau đó.
  • Chuyển dịch sang di động: Đầu tư mạnh vào các ứng dụng di động khi máy tính để bàn vẫn đang chiếm ưu thế.
  • Thương vụ mua lại Instagram & WhatsApp: Ban đầu bị chỉ trích vì mức giá cao, nhưng hiện nay các thương vụ này được coi là những nước đi chiến lược bậc thầy, tích hợp liền mạch vào hệ sinh thái của Meta và trở thành những động lực doanh thu quan trọng.
  • Reels: Đẩy mạnh video ngắn để cạnh tranh với TikTok, hiện đang cho thấy tiềm năng kiếm tiền mạnh mẽ. Lịch sử này nuôi dưỡng niềm tin của một số nhà đầu tư rằng bước ngoặt metaverse của ông, bất chấp chi phí hiện tại, có thể mang lại lợi nhuận khổng lồ tương tự trong tương lai.
• Sự kiên nhẫn và các bước chuyển dịch nền tảng: Lịch sử cho thấy các nền tảng điện toán mới (máy tính lớn, PC, internet, di động) xuất hiện sau mỗi 10-15 năm. Mỗi sự thay đổi đều tạo ra các nhà dẫn đầu thị trường mới. Meta đang định vị mình ở vị trí tiên phong của quá trình chuyển dịch nền tảng tiếp theo, và các nhà đầu tư nhận thức được rằng những quá trình chuyển đổi như vậy tốn kém nhưng mang lại phần thưởng cực kỳ xứng đáng cho những người chiến thắng.

Bên ngoài Metaverse: AI và các cải tiến sản phẩm cốt lõi

Điều quan trọng cần nhớ là chi phí vốn của Meta không chỉ dành riêng cho metaverse. Một phần đáng kể được dành cho nghiên cứu và phát triển AI, mang lại lợi ích cho cả hoạt động kinh doanh cốt lõi và tham vọng metaverse dài hạn.

• Vai trò kép của AI: AI cung cấp sức mạnh cho các thuật toán đề xuất thúc đẩy sự tương tác trên Facebook và Instagram, tối ưu hóa việc phân phối quảng cáo cho các nhà quảng cáo và thúc đẩy những đổi mới trong thị giác máy tính và xử lý ngôn ngữ tự nhiên – những yếu tố quan trọng cho cả sản phẩm hiện tại và thế giới ảo nhập vai. Những khoản đầu tư này cải thiện hiệu quả và lợi nhuận của FoA ngay hôm nay, đồng thời xây dựng công nghệ nền tảng cho ngày mai.
• Sự phát triển của sản phẩm cốt lõi: Ngay cả khi không có metaverse, Meta vẫn liên tục đổi mới trong các ứng dụng hiện có của mình. Việc kiếm tiền từ Reels, mở rộng nhắn tin doanh nghiệp trên WhatsApp và phát triển các công cụ sáng tạo dựa trên AI mới cho các nhà quảng cáo đều đại diện cho các vectơ tăng trưởng quan trọng độc lập với một metaverse hoàn chỉnh. Những cải tiến gia tăng này nâng cao giá trị của hoạt động kinh doanh cốt lõi, khiến nó ít phụ thuộc hơn vào sự thành công mang tính đầu cơ của Reality Labs.

Điểm giao thoa với nền kinh tế kỹ thuật số và Web3

Chỉ thị về "bài viết crypto" yêu cầu khám phá metaverse của Meta trong bối cảnh rộng lớn hơn của nền kinh tế kỹ thuật số và Web3, ngay cả khi cách tiếp cận hiện tại của Meta phần lớn mang tính tập trung.

Những lần khám phá Crypto trước đây của Meta

Meta không xa lạ gì với không gian tiền điện tử, mặc dù hành trình của họ đầy rẫy những thách thức.

• Dự án Diem (trước đây là Libra): Tham vọng ra mắt một stablecoin toàn cầu, Diem, đã làm nổi bật mối quan tâm ban đầu của Meta trong việc tận dụng công nghệ blockchain cho các dịch vụ tài chính và thanh toán kỹ thuật số. Dự án đã đối mặt với sự giám sát chặt chẽ từ các cơ quan quản lý và cuối cùng phải đóng cửa.
  • Bài học kinh nghiệm: Mặc dù Diem thất bại, nó báo hiệu sự công nhận của Meta về tiềm năng của tài chính phi tập trung (DeFi) và tiền điện tử trong việc đóng một vai trò trong các nền kinh tế kỹ thuật số tương lai. Nó cũng chứng minh những rào cản pháp lý đáng kể liên quan đến việc tích hợp các công nghệ tài chính mới lạ.
• NFT trên Instagram/Facebook: Gần đây hơn, Meta đã thử nghiệm tích hợp token không thể thay thế (NFT) vào Instagram và Facebook, cho phép người dùng hiển thị các bộ sưu tập kỹ thuật số của họ. Động thái này cho thấy sự hiểu biết về tầm quan trọng ngày càng tăng của quyền sở hữu kỹ thuật số và sự sẵn lòng khám phá các công nghệ liền kề với Web3 trong các nền tảng hiện có của mình.

Những nỗ lực này, bất chấp sự thành công trái chiều, nhấn mạnh nhận thức của Meta về bối cảnh Web3 và tiềm năng của nó trong việc định hình các tương tác và nền kinh tế kỹ thuật số trong tương lai.

Kinh tế học Metaverse: Nơi các nguyên lý Crypto hội tụ

Ngay cả khi kiến trúc metaverse hiện tại của Meta thiên về tập trung, các nguyên tắc cơ bản của một thế giới ảo hưng thịnh thường phù hợp với các giá trị cốt lõi của Web3 và công nghệ blockchain. Tầm nhìn dài hạn cho bất kỳ metaverse mở rộng nào thường bao gồm:

• Quyền sở hữu kỹ thuật số và Sự khan hiếm: NFT dựa trên blockchain cung cấp quyền sở hữu kỹ thuật số có thể xác minh cho các tài sản ảo – đất đai, quần áo, nghệ thuật, vật phẩm. Điều này đảm bảo sự khan hiếm thực sự và nguồn gốc rõ ràng, vốn là những yếu tố quan trọng để xây dựng các nền kinh tế ảo ổn định. Mặc dù Meta hiện đang quản lý tài sản kỹ thuật số trong "hệ sinh thái kín" (walled garden) của mình, nhưng khái niệm về hàng hóa kỹ thuật số do người dùng sở hữu và có thể giao dịch là điều tối quan trọng đối với sự tham gia của người dùng và tạo ra giá trị.
• Nền kinh tế ảo và Trao quyền cho người sáng tạo:
  • Nội dung do người dùng tạo (UGC): Một metaverse sôi động sẽ phụ thuộc nặng nề vào UGC. Những người sáng tạo xây dựng trải nghiệm, vật phẩm và dịch vụ cần các cơ chế kiếm tiền mạnh mẽ. Blockchain có thể cung cấp các cách minh bạch, bất biến để theo dõi bản quyền và tạo điều kiện thanh toán, tiềm năng trao quyền cho người sáng tạo nhiều hơn so với các mô hình nền tảng truyền thống.
  • Tiền tệ trong thế giới ảo: Một loại tiền tệ trong thế giới ảo ổn định, minh bạch mà người dùng có thể kiếm được, chi tiêu và tiềm năng trao đổi lấy giá trị thực là điều thiết yếu. Mặc dù Meta có thể chọn một giải pháp tập trung, nhưng lời hứa của blockchain về một sổ cái trung lập, có thể kiểm toán có sức hấp dẫn lớn đối với sự tin tưởng và công bằng trong các nền kinh tế này.
• Khả năng tương tác (Interoperability) so với Hệ sinh thái đóng: Một metaverse thực sự mở sẽ cho phép tài sản và danh tính di chuyển liền mạch giữa các thế giới ảo khác nhau, một khái niệm vốn được blockchain hỗ trợ. Cách tiếp cận hiện tại của Meta tập trung vào hệ sinh thái của riêng mình. Tuy nhiên, nếu metaverse Web3 rộng lớn hơn đạt được động lực, Meta có thể đối mặt với áp lực hoặc tìm thấy lợi thế chiến lược trong việc áp dụng các tiêu chuẩn tương tác để kết nối các trải nghiệm của mình với một vũ trụ kỹ thuật số rộng lớn hơn.
• Danh tính và Uy tín Phi tập trung: Danh tính kỹ thuật số dựa trên blockchain có thể cho phép người dùng mang theo uy tín, thành tích và cá tính độc đáo của họ qua các trải nghiệm metaverse khác nhau mà không bị ràng buộc với một thực thể doanh nghiệp duy nhất. Điều này nâng cao quyền tự quyết của người dùng và có thể thúc đẩy sự tham gia cộng đồng sâu sắc hơn.

Mặc dù Meta hiện đang xây dựng metaverse của mình bằng công nghệ độc quyền, nhưng tinh thần của nhiều khái niệm Web3 – quyền sở hữu của người dùng, nền kinh tế sáng tạo, danh tính kỹ thuật số bền vững – là nền tảng cho bất kỳ thế giới ảo mở rộng và thành công thực sự nào. Thị trường nhận ra rằng nếu metaverse của Meta trở nên thống trị, cuối cùng nó có thể cần tích hợp các khía cạnh của tiêu chuẩn mở hoặc công nghệ blockchain để hiện thực hóa hoàn toàn tiềm năng của mình hoặc để cạnh tranh với các lựa chọn thay thế phi tập trung hơn. Tính tùy chọn ở đây không chỉ là về sự tồn tại của metaverse mà còn về sự phát triển tiềm năng của nó hướng tới các nguyên tắc phù hợp với Web3 hơn.

Những sắc thái định giá: Tại sao các nhà phân tích thấy được giá trị

Việc hiểu cách các nhà phân tích Phố Wall đi đến mức định giá "rẻ" cho Meta, bất chấp khoản lỗ metaverse, liên quan đến mô hình tài chính phức tạp và triển vọng hướng tới tương lai.

Dòng tiền chiết khấu và Dự báo dài hạn

• Tỷ lệ tăng trưởng dài hạn: Các nhà phân tích sử dụng mô hình dòng tiền chiết khấu (DCF), dự báo dòng tiền tương lai của công ty trong thời gian dài (thường là 5-10 năm và sau đó là giá trị cuối cùng). Trong các mô hình này, ngay cả một xác suất khiêm tốn về việc metaverse trở thành động lực doanh thu đáng kể trong tương lai xa cũng có thể tạo thêm giá trị đáng kể.
• Định giá theo từng phân khúc: Thông thường, các nhà phân tích sẽ thực hiện định giá "tổng các thành phần" (sum-of-the-parts), định giá phân khúc FoA dựa trên lợi nhuận mạnh mẽ của nó và sau đó thêm một giá trị đầu cơ cho Reality Labs, tính đến tính tùy chọn và tiềm năng tăng trưởng tương lai của nó, ngay cả khi hiện tại đang thua lỗ.
• Câu chuyện về Hiệu quả: Meta ngày càng nhấn mạnh vào "hiệu quả" và kiểm soát chi phí trong hoạt động kinh doanh cốt lõi, dẫn đến kỳ vọng về việc cải thiện biên lợi nhuận và tạo FCF từ phân khúc FoA. Hoạt động cốt lõi mạnh mẽ hơn này sau đó có thể hỗ trợ việc tiếp tục đầu tư vào metaverse mà không ảnh hưởng quá nhiều đến lợi nhuận chung.

Tâm lý thị trường và Tiềm năng định giá lại (Re-rating)

• Phục hồi từ mức thấp năm 2022: Sau đợt sụt giảm mạnh vào năm 2022 do lo ngại về chi phí metaverse, những thay đổi về quyền riêng tư của Apple và sự chậm lại của quảng cáo kỹ thuật số, cổ phiếu của Meta đã rơi xuống mức mà nhiều người coi là bị định giá thấp. Sự phục hồi sau đó cho thấy thị trường đã đánh giá lại dựa trên hiệu suất kinh doanh cốt lõi mạnh mẽ hơn và cách tiếp cận kỷ luật hơn đối với chi tiêu cho metaverse.
• Hướng dẫn (Guidance) được cải thiện: Các hướng dẫn rõ ràng hơn từ ban lãnh đạo về quản lý chi phí và sự tập trung mới vào lợi nhuận cho hoạt động kinh doanh cốt lõi đã giúp khôi phục niềm tin của nhà đầu tư, cho phép họ nhìn nhận các khoản lỗ của Reality Labs một cách lạc quan hơn.

Câu chuyện về "Sự chuyển dịch nền tảng"

Lịch sử của Meta là một hành trình thích nghi và dẫn đầu các mô hình điện toán mới. Từ máy tính để bàn sang di động, công ty đã liên tục chuyển hướng đến nơi người dùng hiện diện. Câu chuyện cho rằng Meta một lần nữa đang định vị mình cho quá trình chuyển dịch nền tảng lớn tiếp theo, ngay cả với chi phí lớn, tạo được tiếng vang với những nhà đầu tư tin tưởng vào khả năng thực thi của công ty trong những quá trình chuyển đổi mang tính lịch sử như vậy. Tầm nhìn dài hạn này mang lại một câu chuyện vượt qua những khoản lỗ hàng quý tức thời.

Điều hướng tương lai: Rủi ro và Phần thưởng

Mặc dù nhãn dán "rẻ" có sức hấp dẫn đối với một số người, đầu tư vào tầm nhìn của Meta không phải là không có những rủi ro đáng kể và những phần thưởng tiềm năng.

Các rủi ro chính đối với chiến lược Metaverse

• Rủi ro thực thi: Xây dựng một metaverse hoàn toàn nhập vai và có khả năng tương tác là một thách thức công nghệ chưa từng có. Không có gì đảm bảo Meta có thể thực hiện thành công lộ trình đầy tham vọng của mình.
• Sự chấp nhận của người tiêu dùng: Việc áp dụng rộng rãi phần cứng VR/AR và sự tham gia phổ biến vào các thế giới ảo không phải là điều hiển nhiên. Công nghệ cần trở nên dễ tiếp cận hơn, giá cả phải chăng và hấp dẫn hơn đối với một lượng lớn khán giả.
• Rào cản pháp lý: Metaverse, giống như mạng xã hội, chắc chắn sẽ đối mặt với sự giám sát chặt chẽ về quyền riêng tư, an ninh dữ liệu, kiểm duyệt nội dung và cạnh tranh, tiềm năng dẫn đến các quy định mới có thể cản trở sự phát triển hoặc lợi nhuận của nó.
• Cạnh tranh: Các gã khổng lồ công nghệ khác (Apple, Google, Microsoft, NVIDIA) và vô số startup cũng đang đầu tư vào các khía cạnh khác nhau của metaverse, tạo ra một bối cảnh cạnh tranh gay gắt. Các metaverse Web3 phi tập trung cũng đưa ra một tầm nhìn thay thế.

Tiềm năng tăng trưởng (Upside)

• Sự thống trị của một nền tảng điện toán mới: Nếu Meta xây dựng và thống trị thành công metaverse, nó có thể mở ra một kỷ nguyên tăng trưởng chưa từng có, tương tự như sự bùng nổ của internet và di động. Điều này sẽ mở ra các thị trường mới rộng lớn cho phần cứng, phần mềm, dịch vụ và quảng cáo.
• Các dòng doanh thu mới: Metaverse có thể mở khóa các dòng doanh thu hoàn toàn mới ngoài quảng cáo truyền thống, bao gồm:
  • Bán phần cứng: Bán các thiết bị VR/AR.
  • Hàng hóa và dịch vụ kỹ thuật số: Mua NFT, đất ảo, quần áo và trải nghiệm trong thế giới ảo.
  • Kiếm tiền từ người sáng tạo: Tạo điều kiện cho các giao dịch và trích hoa hồng từ các nền kinh tế sáng tạo.
  • Giải pháp doanh nghiệp: Các ứng dụng kinh doanh cho hợp tác, đào tạo và làm việc từ xa.
• Mở rộng tương tác của người dùng: Một metaverse thành công có thể làm sâu sắc thêm mức độ tương tác của người dùng, kéo dài thời gian mọi người dành cho hệ sinh thái của Meta và mở ra những con đường mới cho kết nối xã hội và xây dựng cộng đồng.

Tóm lại, nhận thức về việc Meta "rẻ" là một phép tính phức tạp, cân bằng giữa sức mạnh tài chính hiện tại không thể phủ nhận và tính tùy chọn trong tương lai so với chi phí đầu cơ cao ngất ngưởng của ván cược metaverse. Đó là một định giá được thúc đẩy bởi tầm nhìn dài hạn, sự hiểu biết về các bước chuyển dịch nền tảng và niềm tin vào sức mạnh cộng gộp của mảng kinh doanh cốt lõi để tài trợ cho biên giới tiếp theo của tương tác kỹ thuật số, ngay cả khi vẫn còn những câu hỏi và rủi ro liên quan đến các tham vọng liền kề với Web3 của mình.